Sociedade Cultural e Desportiva do Condado
Correio Electrónico E-mail
|
Voltar à página principal Principal
30 anos em galego
SCD CONDADO
:: Quem somos
:: XXV Festival
:: História
:: Arquivo Gráfico
:: Livros editados
:: Notícias
:: Contacto
:: Textos
Pequenos apontamentos acerca dos 30 anos da SCD Condado

30 anos de resistência cultural

Nasce a Sociedade Cultural e Deportiva do Condado no ano 1973, aínda que os seus estatutos non serían legalizados hastra o 1974. Os tempos non son doados e todo o que siñifique defensa e espallamento da nosa cultura é inmediatamente etiquetado de "roxo" e a persecución e control fanse abafantes.

Nun pequeno baixo da Praza da Oliva de Salvaterra, trázase o que ía ser a liña mestra de actuación: que nin vila nin parroquia da bisbarra descoñeceran a existencia dunha cultura durante moitos anos negada e perseguida polo poder político.

Diante da imposibilidade de financiar a actividade cultural -nin a máis pequena axuda dos organismos oficiais, aínda que sí o seu control-, soio cun pouco de maxín e un moito de traballo, conquírese que no ano 76 a sociedade seña considerada polos meios de comunicación como a segunda de Galicia en cantidade de actos celebrados durante o 75.

Tamén o mundo do deporte ten a súa parcela na Asociación. Introdúcese na bisbarra o deporte do futbito, créase o equipo de fútbol e a sección de piragüísmo e colabórase cos grupos escolares na promoción do deporte infantil e alevín. E ahí, no tempo, están eses primeiros carteles deportivos en galego da nosa historia.

Así dende aquela data de fundación deica hoxe, raro é o grupo de teatro, folk ou de gaitas, ou cantautor ou conferenciante comprometido, de toda a nosa xeografía que non tivera unha actuación, así como bandas de múseca e corales da provincia, que non estiveran na parroquia máis lonxana ou no corrucho máis pequeno da bisbarra. Tamén os concursos literarios convocados nos colexios, exposiciós, festas infantís e festas populares -testemuña imborrábel, o revolucionario cambio da Festa do Viño do Condado no ano 78 e que se sigue mantendo coas premisas marcadas pola Sociedade- ocupan unha considerábel parcela nas actividades de cotío programadas.

Os tempos no mundo da nosa cultura, como noutros tantos, non variaron moito: as dificultades económicas siguen protagonizando a nosa existencia, perdida a fe nunha axuda das instituciós ou nunha actividade das mesmas que poidera garantir o reforzamento da nosa cultura. As subvenciós pasan a engrosar bolsas, cuio destino, como sempre e por desgracia, é menos edificante que a promoción cultural dun pobo, dunha nación, como a nosa.

Maio de 1981
SCD Condado



O texto que reproduzimos foi publicado no livro editado com motivo do 1º Festival da Poesia no Condado, celebrado em Mondariz-Balneário. Reflecte umha síntese da actividade realizada desde a fundaçom da SCD, tempo em que se organizárom semanas culturais em todas e cada umha das paróquias de Salvaterra e em numerosos lugares da comarca. Começava a recuperaçom da cultura própria em tempos de fascismo.

Outra das iniciativas a destacar dos primeiros anos foi o Cineclube organizado entre 1975 e 1977, no que se projectárom filmes de prestígio e outros daquela proibidos, como o Acoraçado Potemkin. E também teatro, concertos de bandas de música, de música tradicional, cabalgatas de reis, magustos...

A SCD também prestou atençom ao desporto, organizando os primeiros campeonatos de futebol de salom na zona. E dos primeiros no País em ser convocados em galego, para além de manter um carácter reivindicativo. E ademais, realizárom-se marchas ciclistas, maratonas e jornadas de piraguísmo.

Entre 1977 e 1979 muitas das pessoas que compunha a Sociedade trabalhárom na Xunta de Viciños do Condado, entidade popular e nacionalista que convocou em Ponte Areas a maior mobilizaçom da história recente da comarca (mais de duas mil pessoas sem autorizaçom) contra o Plano de Ordenaçom do Condado, proposto por José Castro. De facto, a Xunta conseguiu paralisar o projecto que pretendia instalar celuloses, extraer áridos do Minho e construir a barragem de Sela, entre outras agressons. Durante dous anos editárom oito exemplares do periódico anticaciquil A Voz do Condado e em 1979 obtinham três concelheiros eleitos em Salvaterra.

O trabalho com os nenos e nenas foi constante, organizando festas infantis, magustos, jornadas pedagógicas, concursos de murais pola comarca e o dia da árvore, no que se plantárom numerosas espécies autóctones em Salvaterra de Minho.

Desde 1981 até hoje a SCD dedica boa parte do ano à organizaçom do Festival da Poesia, salvo um paréntese entre 1996 e 2001, no que por questons económicas, boicotes e outros motivos a SCD reduziu a sua actividade e deixou de celebrar o Festival.

No entanto, em 1999 organizou junto a amigos e amigas de Suso Vaamonde umha multitudinária homenagem à sua trajectória (com o protagonista vivo) que encheu as instalaçons do pavilhom desportivo com a presença das melhores formaçons musicais, poetas e representantes da vida cultural e política galega.

Ao pouco tempo, a Sociedade apresentou no Concelho de Salvaterra umha proposta para mudar os nomes das ruas fascistas e galeguizá-los. A iniciativa, aprovada por unanimidade, trouxo ao rueiro da vila nomes como Rosalia de Castro, Castelao, Suso Vaamonde ou Curros Enríquez.

O Festival da Poesia realiza-se habitualmente em Salvaterra (salvo ediçons celebradas em Mondariz-Balneário, Salzeda de Caselas, Ponte Areas e Porrinho). Por el passárom reconhecidos/as poetas como Méndez Ferrín, Neira Vilas, Manuel María, Bernardino Graña, Marta Dacosta, Manolo Rivas, M.A. Fernanvello, Mª do Carme Kruckenberg, Viale Moutinho... Além de escritores/as da maior parte dos países da lusofonia, de Euskadi e dos Països Cataláns.

No ámbito musical, estivêrom cantores como Suso Vaamonde, Emílio Cao, Amancio Prada ou os portugueses José Afonso, Fausto, e Vitorino. E grupos como Fuxan os Ventos, Os Diplomáticos, Milladoiro, Hertzainak, Chouteira, Carlos Mejia Godoy y los de Palacagüína (Nicaragua), Manecas Costa (Guiné-Bissau), Paulinho Vieira (Cabo Verde) ...

Em varías ocasions celebrárom-se concorridos encontros de humoristas, dos que se editárom várias compilaçons de trabalhos. Destes encontros, que reunírom à maior parte dos/as humoristas galegas, saírom fruitos como a publicaçom satírica Can sen Dono, da que depois tomaria relevo o Xó!.

E foi sempre umha festa das artes e da cultura, com mostras de editoriais, de tecido artesanal, alfareria, fotografia, escultura, pintura, coiro ou gaitas. Todas as formas de expressom artística tivêrom e tenhem cabida no festival.

A 30 anos do seu nascimento, a Sociedade Cultural e Desportiva do Condado continua com folgos e ares renovados, aguardando cumprir, polo menos, trinta anos mais para celebrá-lo com festa e compromisso.
 

Voltar a Principal

XXV Festival da Poesia no Condado



 SCD CONDADO - 2011