O profesor da Universidade de Vigo Henrique Costas
participou onte no Uxío Novoneyra nunha táboa redonda sobre O
galego portugués do val de Ellas , organizada pola asociación
Alto Minho, na que foi analizada a situación da lingua que se fala
en tres concellos do norte de Cáceres, próximos á serra de Gata.
«Aínda que non é a nosa lingua, no val do Ellas co que máis se identifican
é co galego», afirma este profesor de Filoloxía, autor de varios
libros e un bo coñecedor da situación naquela comarca.
-¿Desde cando se fala esa variante lingüística nos concellos de
Valverde do Fresno, Ellas e San Martiño de Trebello?
-Fundamentalmente a finais do XII e tamén no XIII, esas zonas foron
reconquistadas ós moros e repoboadas con colonos de concellos limítrofes
de Ourense, Zamora e León. Desde entón conservan unha variante do
antigo galego-portugués, que pouco a pouco foi quedando reducido
ó val do río Ellas.
-¿O galego distanciouse moito?
-A «fala», como lle chaman en Estremadura, non é o noso galego,
pero cando chega alí unha persoa de Galicia saben que non fala portugués.
Ademais, eles identifícanse moito con nós. Na emigración moitos
acollíanse ás casas de Galicia, e os mozos na mili facíanse pasar
por galegos nalgúns casos.
-¿Teñen axudas para conservar a «fala».
-Ten un recoñecemento de ben de interese cultural, pero tampouco
lle chaman galego. O curso pasado incluírono como actividade extraescolar
e obtivo un éxito tan grande que as autoridades asustáronse e este
ano xa non programaron cursos.
-¿A xente nova tamén o segue falando?
-Fálano practicamente as 5.000 persoas que viven nese val. Pero
os cambios sociais están limitando o léxico, como pasa coas outras
linguas. Tamén o Goberno de Rodríguez Ibarra, que é un xacobino
insufrible, ten moitos prexuízos e asocia todo ó nacionalismo. Cando
eu ía por alí a estudiala, dixeron que estaba pagado por Fraga.
(b.?l. | lugo)
|
VANESA
ABELAIRAS
